Emek harcanarak, alın teri dökülerek kazanılan her şey çok değerli..
Saygıyı hak etmekte....
Emekleriyle yaşama değer katanların, emeklerinin karşılığını almak için mücadele eden tüm işçilerin, emekçilerin ve hakları için ses yükselten herkesin
1 Mayıs Emek ve Dayanışma Günü Kutlu Olsun!..
Bugün, geçmiş mücadeleleri anmanın yanı sıra, geleceğin daha adil, daha sürdürülebilir ve daha insani bir dünya düzenini nasıl kuracağımızı konuşmamız gereken anlamlı bir gün.
Emek ve iklim adaleti, adil dönüşüm (just transition) perspektifiyle artık ayrılmaz bir bütün haline gelmiştir.
Bu vesileyle, muhasebe literatürüne önemli bir katkı sunan Mark Casson’un yeni makalesini dikkatlerinize sunmak istiyorum:
“The future of the theory of the multinational enterprise”
International Business Review, Volume 35, Issue 4, August 2026
https://oelmaci.live/c9bb7
Makale, 1976’da temelleri atılan içselleştirme teorisinin 50. yılında, ekonomik girişimcilik teorileri ile doğrusal programlama (Linear Programming) tekniğinin özgün bir sentezini öneriyor. Çokuluslu işletmeleri (MNE) küresel “pazar yapıcılar” olarak konumlandıran bu model, kıt kaynakların optimizasyonu, segment bazlı talep-arz yönetimi, forward-backward entegrasyon ve rekabet dinamiklerini matematiksel olarak çözümlüyor.
Stratejik maliyet yönetimi, transfer fiyatlandırması, değer zinciri analizi, kapasite optimizasyonu, segment kârlılık hesapları ve karar destek sistemleri için güçlü bir analitik çerçeve sunuyor. Türk muhasebe bilimi ve uygulamaları için de tedarik zinciri stratejileri, küresel vergi uyumu ve stratejik karar alma süreçlerinde ölçülebilir araçlar sağlayabilir.
Madalyonun diğer yüzüne de bakmak gerekiyor...
Şirket kapitalizminin küresel hegemonik yükselişi, demokratik yönetim anlayışında ciddi erozyonlara yol açarken, gezegensel sınırlarımızı her geçen gün daha fazla tahrip etmekte. COP toplantılarında (özellikle COP28 ve COP30’da) dile getirilen “adil dönüşüm” ve “just transition” vurguları, işçilerin ve emekçilerin haklarını, sosyal diyaloğu ve sosyal korumayı merkeze alsa da, çokuluslu firmaların gerçek transfer fiyatları,dışsallaştırılmış çevresel maliyetleri ve küresel ağlardaki sorumluluk dağılımı yeterince ele alınmıyor. Alınan kararlar, maalesef bir boomerang gibi iklim krizi, biyoçeşitlilik kaybı ve sosyal eşitsizlik şeklinde geri dönüyor.
Artık sadece kısa vadeli kar maksimizasyonu üzerine değil; ekolojik sınırlar, karbon maliyetleri, sosyal sermaye ve emeğin hakları kısıtlarını da içerecek şekilde yeniden tasarlanması gerekiyor... Muhasebe bu dönüşümde haddizatında pek bilinmese de kritik role sahip...
Daha adil bir ekonomi, emeğin hakkını teslim eden bir düzen ve yaşanabilir bir gezegen için bilimsel üretime, eleştirel analitik düşünceye ve disiplinlerarası çalışmalara her zamankinden fazla ihtiyacımız var...
#1Mayıs #EmekVeDayanışmaGünü #AdilDönüşüm #JustTransition #YönetimMuhasebesi #Sürdürülebilirlik #EntegreRaporlama #PlanetaryBoundaries #İklimAdaleti #COP